Rehber
İndirimli fiyat nasıl hesaplanır? Kısa cevap
İndirimli fiyat, etiket fiyatından indirim tutarının çıkarılmasıyla bulunur; indirim tutarı da etiket fiyatının indirim oranıyla çarpılmasıdır: İndirim tutarı = Etiket fiyatı × oran ÷ 100 ve İndirimli fiyat = Etiket fiyatı × (1 − oran ÷ 100). 2.499,90 TL'lik bir üründe %25 indirim 624,98 TL tasarruf sağlar ve ödenecek tutar 1.874,92 TL olur. Ardışık indirimlerde oranlar toplanmaz, çarpılır: %20 ve ardından %10 indirim toplam %28 indirime karşılık gelir, %30'a değil. İndirim Hesaplama aracı dört farklı hesabı tek ekranda yapar: orandan indirimli fiyat, iki fiyattan indirim oranı, ardışık indirimler ve indirimli fiyattan etiket fiyatı.
Dört hesap türü
| Mod | Girdiler | Sonuç |
|---|---|---|
| Orandan indirimli fiyat | Etiket fiyatı, indirim oranı | İndirimli fiyat ve tasarruf |
| İki fiyattan oran | Etiket fiyatı, indirimli fiyat | İndirim oranı |
| Ardışık indirim | Etiket fiyatı, 2–3 indirim oranı | Toplam (etkin) indirim |
| İndirimli fiyattan etiket | İndirimli fiyat, oran | İndirimden önceki fiyat |
Formüller
İndirimli fiyat = F × (1 − r)
İndirim oranı = (F − Y) ÷ F × 100
Ardışık indirimde ödenen oran = (1 − r₁) × (1 − r₂) × (1 − r₃)
Etkin indirim = 1 − ödenen oran
Etiket fiyatı = Y ÷ (1 − r)
Burada F etiket fiyatını, Y indirimli fiyatı, r indirim oranını (yüzde olarak 100'e bölünmüş hâli) ifade eder. Tutarlar kuruşa yuvarlanır.
Örnekler
Orandan indirimli fiyat
2.499,90 TL etiket fiyatlı bir üründe %25 indirim: 2.499,90 × 0,25 = 624,975 TL; kuruşa yuvarlandığında indirim tutarı 624,98 TL, ödenecek tutar 2.499,90 − 624,98 = 1.874,92 TL'dir. Ödediğiniz tutar etiket fiyatının %75'idir.
İki fiyattan indirim oranı
Bir ürünün fiyatı 2.499,90 TL'den 1.999,90 TL'ye düşmüşse indirim tutarı 500 TL, indirim oranı 500 ÷ 2.499,90 × 100 ≈ %20'dir. Kampanya ilanlarında belirtilen oranı kontrol etmek için bu mod kullanılır.
Ardışık indirim
1.000 TL'lik ürüne önce %20, ardından sepette %10 indirim uygulanırsa: 1.000 × 0,80 = 800 TL; 800 × 0,90 = 720 TL. Toplam indirim 280 TL, yani %28'dir. Oranlar toplanarak %30 bulunsaydı ürün 700 TL'ye düşmüş gibi görünürdü; aradaki 20 TL fark, ikinci indirimin indirimli fiyat üzerinden uygulanmasından kaynaklanır. Üç ardışık %10 indirimin etkin oranı ise 1 − 0,9³ = %27,1'dir.
İndirimli fiyattan etiket fiyatı
%20 indirimle 80 TL'ye satılan bir ürünün etiket fiyatı 80 ÷ 0,80 = 100 TL'dir. Bu hesapta sık yapılan hata, indirimli fiyata %20 eklemektir: 80 × 1,20 = 96 TL yanlış sonuçtur.
Aracın kullanımı
- Ne hesaplamak istediğinizi seçin.
- Seçtiğiniz moda göre etiket fiyatını, indirimli fiyatı veya indirim oranlarını girin.
- Sonuç kartında indirimli fiyatı veya oranı, tasarruf tutarını ve ödenen oranı görün.
- Ardışık indirimde her adımın fiyatını tablo hâlinde inceleyebilirsiniz.
Alışverişte dikkat edilmesi gerekenler
- İndirim öncesi fiyatı kontrol edin: Ticaret mevzuatı, indirimli satışlarda indirimden önceki fiyatın belirli bir süredeki en düşük fiyata göre gösterilmesini öngörür. Fiyatın kampanya öncesinde artırılıp artırılmadığını fiyat geçmişinden kontrol etmek faydalıdır.
- “İkinci ürün %50” kampanyaları: İki ürün aynı fiyattaysa toplam indirim %25'tir; çünkü indirim yalnız bir ürüne uygulanır.
- “3 al 2 öde”: Üç ürünün fiyatı eşitse etkin indirim yaklaşık %33,3'tür.
- Kargo ve hizmet bedelleri: İndirimli fiyata kargo eklendiğinde toplam maliyeti yeniden hesaplayın.
- Taksitli fiyat farkı: Peşin fiyata indirim, taksitli fiyattan farklı olabilir.
Esnaf ve satıcılar için
Satıcılar indirim oranını belirlerken kâr marjını da hesaba katmalıdır. %25 kâr marjıyla satılan bir üründe %25 indirim yapmak, ürünün maliyetine satılması anlamına gelir. Kâr marjınızı ve indirim sonrası kârlılığı görmek için Kâr Marjı Hesaplama aracını kullanabilirsiniz. Fiyatların KDV dahil ve hariç tutarlarını ayırmak için KDV Hesaplama aracı uygundur.
İndirim mi, zam mı?
İndirim ve zam birbirinin tersi değildir. %20 indirimin ardından %20 zam yapılan bir ürün eski fiyatına dönmez: 100 TL → 80 TL → 96 TL. Eski fiyata dönmek için %25 zam gerekir. Fiyat artışlarını hesaplamak için Zam Hesaplama, genel yüzde hesapları için Yüzde Hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Kampanya türlerine göre etkin indirim
| Kampanya | Varsayım | Etkin indirim |
|---|---|---|
| %30 indirim | Tek ürün | %30 |
| İkinci ürün %50 | İki eşit fiyatlı ürün | %25 |
| 3 al 2 öde | Üç eşit fiyatlı ürün | %33,3 |
| %20 + sepette %10 | Ardışık | %28 |
| 1.000 TL'ye 150 TL indirim | 1.000 TL alışveriş | %15 |
| 1.000 TL'ye 150 TL indirim | 1.400 TL alışveriş | %10,7 |
Son iki satır, sabit tutarlı indirimlerde etkin oranın alışveriş tutarına göre değiştiğini gösterir. Alt limiti biraz aşacak kadar alışveriş yapmak en yüksek etkin oranı sağlar; limiti çok aşan alışverişlerde ise sabit indirimin etkisi azalır.
Okul alışverişi ve toplu siparişler
Okul idarecileri ve öğretmenler, kırtasiye veya malzeme alımlarında toplu sipariş indirimlerini karşılaştırırken birim fiyat üzerinden hesap yapmalıdır. Örneğin 40 adet için %15, 100 adet için %22 indirim sunan bir teklifte ihtiyaç 60 adetse, fazladan alınacak 40 adedin maliyeti indirim avantajını aşabilir. Her senaryoda toplam ödenecek tutarı araçla hesaplayıp ihtiyaç miktarıyla birlikte değerlendirmek en doğru yoldur.
Sık yapılan hatalar
- Ardışık indirimleri toplamak: %20 + %10 = %30 değil, %28'dir.
- Etiket fiyatını yanlış bulmak: İndirimli fiyata oranı eklemek yerine (1 − oran) ile bölmek gerekir.
- Yuvarlama: Kuruş hesabında küçük farklar olabilir; araç her adımda kuruşa yuvarlar.
- İndirim oranını indirimli fiyata göre hesaplamak: Oran, her zaman etiket (eski) fiyata göre hesaplanır.
Büyük alışverişlerde karşılaştırma
Farklı mağazaların kampanyalarını karşılaştırırken yalnız indirim oranına değil, indirimli fiyata bakın. %40 indirimli bir ürün, başka bir mağazada %20 indirimle daha ucuz olabilir; çünkü etiket fiyatları farklıdır. Araçla her iki teklifin indirimli fiyatını hesaplayıp doğrudan karşılaştırabilirsiniz. Kredi kartıyla taksitli alışverişte ise toplam maliyetin peşin fiyattan farkını göz önünde bulundurun.
Sık sorulan: Yüzde 100 indirim mümkün mü?
Teorik olarak %100 indirim ürünün ücretsiz verilmesi anlamına gelir. Araç orandan fiyat hesabında %100'e kadar değer kabul eder; ancak “indirimli fiyattan etiket fiyatı” modunda %100 indirim girildiğinde sıfıra bölme oluşacağı için hata verir.
Sık sorulan: Sepette indirim ile etiket indirimi farklı mı?
Hesap açısından fark yoktur; ancak sepette uygulanan indirim çoğunlukla etiket indiriminin ardından gelir. Bu durumda iki indirim ardışık olarak uygulanır ve araçtaki “Ardışık indirim” modu doğru sonucu verir. Bazı kampanyalarda sepet indirimi belirli bir tutarın üzerindeki alışverişlere sabit tutar olarak uygulanır; bu durumda indirimi toplam tutara bölerek etkin oranı bulabilirsiniz.
Sık sorulan: KDV indirimden önce mi sonra mı hesaplanır?
Perakende satışta etiket fiyatları KDV dahildir ve indirim KDV dahil fiyata uygulanır. İndirimli fiyatın içindeki KDV de aynı oranda azalır. Faturalı alışverişlerde ise indirim genellikle KDV hariç tutara uygulanıp KDV indirimli matrah üzerinden hesaplanır; sonuç aynıdır.
Kaynaklar
Hesaplama temel yüzde aritmetiğine dayanır ve resmî bir parametre kullanmaz. İndirimli satışlarda fiyat gösterimine ilişkin kurallar için Ticaret Bakanlığının ilgili mevzuatına bakabilirsiniz.
Gizlilik
Girdiğiniz değerler tarayıcınızda işlenir ve kaydedilmez. Sonucu dilerseniz paylaşım bağlantısıyla ailenize veya arkadaşlarınıza gönderebilirsiniz.